Ngôn ngữ là tấm hộ chiếu của tâm trí.— cẩm nang du học tiếng Anh, tiếng Trung ngắn hạn cho tuổi 8–17

Du học ngôn ngữ là một khoá học tiếng ngắn hạn ở nước ngoài — thường tính bằng tuần hoặc vài tháng — vừa học trên lớp, vừa sống trong môi trường phải dùng thứ tiếng ấy hằng ngày. Mục tiêu là trình độ ngôn ngữ, không phải tấm bằng. Du học chính quy (phổ thông, đại học) là một quyết định khác hẳn, với hồ sơ, visa và chi phí riêng.

Không có một độ tuổi đúng cho mọi trẻ. Nhiều trại hè thiếu niên nhận học sinh từ tuổi tiểu học, mỗi trường ghi rõ độ tuổi nhận của mình. Với các con nhỏ, điều đáng cân nhắc hơn con số là sự sẵn sàng: con đã quen ngủ xa nhà chưa, tự lo được việc cá nhân chưa, và chương trình có người giám hộ thường trực hay không. Trẻ nhỏ thường hợp với đi theo đoàn có trưởng đoàn hoặc khoá đi cùng gia đình.

Ở Philippines, tiếng Anh là một ngôn ngữ chính thức; nhiều trường học tiếng dạy theo lớp 1:1 xen nhóm nhỏ, học viên ở ký túc xá trong khuôn viên, đường bay từ Việt Nam ngắn. Học viên nước ngoài học khoá ngắn hạn cần giấy phép học đặc biệt (SSP) của cơ quan di trú Philippines. Ở nước bản ngữ như Anh, Ireland, Úc, Canada, lớp thường theo nhóm, chỗ ở hay là homestay, bạn cùng lớp đến từ nhiều nước. Hai cách hợp với hai mục tiêu khác nhau, không cách nào hơn tuyệt đối.

Tuỳ mục tiêu của gia đình. Nếu con chưa có nền tiếng Anh vững, nhiều gia đình chọn tiếng Anh trước vì đó là môn học ở trường và là ngôn ngữ của phần lớn kỳ thi, tài liệu học thuật. Tiếng Trung đáng học sớm khi gia đình có định hướng rõ — học hoặc làm việc ở Đài Loan, Trung Quốc, Singapore. Khi chọn tiếng Trung, cần quyết định sớm học chữ phồn thể hay giản thể, vì hai nơi đến dùng hai lối viết.

Không có con số chung cho mọi người. Một khoá vài tuần giúp con quen nghe, bớt ngại nói và có động lực học tiếp; muốn trình độ dịch chuyển rõ thì cần thời gian dài hơn và một kế hoạch tiếp nối khi về. Cách đánh giá công bằng nhất là chọn trường có kiểm tra đầu vào và đầu ra theo cùng một thang (như khung CEFR), rồi so hai kết quả.

Tuỳ nước và độ dài khoá học. Vài nước cho phép học một khoá ngắn bằng loại visa khách — ví dụ Vương quốc Anh cho học tới 6 tháng tại cơ sở được công nhận với visa Standard Visitor; Mỹ yêu cầu visa du học khi khoá học từ 18 giờ mỗi tuần trở lên. Quy định đổi theo năm, nên luôn đối chiếu trang chính phủ của nước đến trước khi đặt khoá.

Xem trường có là thành viên của tổ chức kiểm định ở nước sở tại hay không (Accreditation UK, English Australia, Languages Canada… — tra thẳng danh sách thành viên trên trang của tổ chức). Hỏi sĩ số tối đa, số giờ học thật mỗi tuần, giáo viên có chứng chỉ giảng dạy (CELTA, TESOL) không, có kiểm tra đầu vào không, chính sách giám hộ trẻ vị thành niên và hoàn phí khi huỷ.

Học phí, chỗ ở (ký túc xá hoặc homestay), vé máy bay, bảo hiểm du lịch và y tế, lệ phí visa hoặc giấy phép học, đưa đón sân bay, hoạt động cuối tuần, tiền tiêu vặt và một khoản dự phòng. Báo giá trọn gói của mỗi trường gộp các khoản khác nhau — hãy tách từng dòng ra để so cho đúng.

Lên kế hoạch từ trước khi đi: một nhịp đọc, nghe, nói đều đặn mỗi tuần, một lớp hoặc nhóm nói để duy trì, và một bài kiểm tra lại sau vài tháng để biết con đang giữ được bao nhiêu. Nhận xét cuối khoá của giáo viên là tài liệu quý — đọc kỹ để biết con mạnh, yếu ở kỹ năng nào.